Amaç ve Kapsam

Etkinliğin amacı:

Mavi Vatan, Türkiye'nin denizlerdeki egemenlik haklarını ve deniz kaynaklarını koruma stratejisi olarak, deniz ticaretinin geliştirilmesi ve deniz yollarının güvenliğinin sağlanması açısından kritik bir rol oynamaktadır. Buradan hareketle, “Mavi Vatan Akademisi: Geleceğin Deniz Ülkesi” kursu ile Deniz Bilimleri, Doğal Kaynaklar, Deniz Kirliliği, Strateji ve Uluslararası İlişkiler gibi geniş bir çerçevede Lisans, Yüksek Lisans ve Doktora öğrencilerinin denizcilik alanına yönelik farkındalık oluşturma ve bilgi birikiminin sağlanması amaçlanmıştır. Böylece, katılımcıların ulusal ve uluslararası düzeyde denizcilik bilimine ve stratejik çalışmalara katkıda bulunacak şekilde eğitilmelerini sağlamak ve disiplinler arası işbirliği içinde çalışma yapmaları hedeflenmektedir.

Bu etkinlikte ayrıca, TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destek Programı ve TÜBİTAK 2209-B Üniversite Öğrencileri Sanayiye Yönelik Araştırma Projeleri Desteği programları kapsamında üniversitelerde öğrenim görmekte olan lisans öğrencileri; TÜBİTAK 1002-Hızlı Destek Modülü ile Doktora öğrencileri projeler yoluyla araştırma yapmaya teşvik ederek araştırma ve proje yazım süreçleri ile ilgili temel becerileri kazandırmaktır. Etkinlik ile öğrencilerin araştırma projeleri hazırlama/yürütme kültürü kazandırılması ve temel akademik becerileri edinmeleri amaçlanmaktadır.

Etkinliğin Kapsamı:

Mavi Vatan, Türkiye’nin denizlerdeki egemenlik haklarını, deniz kaynaklarını ve deniz yollarını koruma stratejisi olarak, son yıllarda çevremizde yaşanan krizler, savaşlar, deniz ticareti ve deniz kirliliği ekseninde daha da büyük bir önem kazanmıştır. Özellikle Doğu Akdeniz, Ege Denizi ve Karadeniz’de artan jeopolitik gerginlikler, enerji kaynakları üzerindeki rekabet ve deniz yollarının stratejik kontrolü, bu bölgelerdeki uluslararası denizcilik politikalarının merkezine oturmuştur.

Doğu Akdeniz’deki doğal gaz rezervleri üzerinde yaşanan çekişmeler, bölgedeki deniz yetki alanlarının sınırlandırılması konusundaki anlaşmazlıklar ve Kıbrıs meselesi, Türkiye'nin Mavi Vatan doktrinini daha da ön plana çıkarmıştır. Ege Denizi’nde ise Yunanistan ile yaşanan karasuları ve kıta sahanlığı anlaşmazlıkları Türkiye’nin deniz sınırlarını koruma ve deniz yollarının güvenliğini sağlama ihtiyacını sürekli gündemde tutmaktadır.

Türkiye’nin Karadeniz’deki stratejik önemi ile Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamında boğazlar üzerindeki kontrol yetkisini de uluslararası arenada önemli bir gündem maddesi haline getirmiştir. Türkiye, Karadeniz’in güvenliğini sağlamak, deniz ticareti ve enerji nakil hatlarını korumak adına aktif bir denizcilik politikası izlemek zorundadır.

Karadeniz’de, Rusya-Ukrayna savaşı ile birlikte deniz güvenliği kritik bir konu haline gelmiştir. Savaş ve çatışmaların deniz yollarını tehdit ettiği bir dönemde, Türk Boğazlar Sistemi gibi kritik ticaret yollarının güvenliği, küresel enerji nakil hatlarının korunması ve ticari gemilerin güvenli seyri büyük önem taşır. Bu kriz ortamında, Türkiye’nin deniz ticaretindeki stratejik rolü enerji kaynaklarını güvence altına alması ve deniz ticareti yollarındaki güvenliği sağlaması Mavi Vatan politikasıyla güçlendirilirken, bu ticaret yollarının güvenliğinin sağlanması da küresel ekonomiye doğrudan katkı sağlar.

Türkiye’nin kutuplara yönelik politikaları ve yürüttüğü bilimsel çalışmalar, küresel iklim değişikliğinin etkilerinin izlenmesi, deniz seviyesi yükselmesi ve atmosfer-okyanus etkileşimlerinin anlaşılması açısından büyük öneme sahiptir. Ayrıca bu çalışmalar sonucunda elde edilen bilimsel veriler, Türkiye’nin uluslararası bilim diplomasisindeki etkisini artıracak ve uzun vadeli deniz, çevre ve güvenlik politikalarına bilimsel altlık sunacaktır.

Diğer yandan, deniz kirliliği ve çevresel tehditler de Mavi Vatan’ın önemini artırmaktadır. Endüstriyel atıklar, petrol sızıntıları ve plastik kirliliği gibi sorunlar hem deniz ekosistemine hem de deniz ticaretine zarar vererek ekonomik kayıplara yol açmaktadır. Türkiye'nin denizlerini koruma politikası hem çevresel sürdürülebilirliği sağlamaya hem de deniz ticareti, balıkçılık ve turizm gibi ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilirliğini güvence altına almaya yöneliktir.

Tüm bu gelişmeler, Türkiye’nin denizlerdeki hak ve çıkarlarını koruma stratejisi olan Mavi Vatan’ın, çevremizdeki krizler ve savaşlar ekseninde ne kadar hayati bir önem taşıdığını göstermektedir. Hem bölgesel güvenlik hem de enerji güvenliği açısından Mavi Vatan, Türkiye’nin denizlerdeki varlığını sağlamlaştırarak, ekonomik ve stratejik çıkarlarını koruma yolunda kritik bir rol üstlenmektedir.

Etkinlik kapsamında katılımcılara proje öneri sürecinde bilmesi gereken temel hususlar hakkında teorik bilgiler verilecek ve katılımcıların bu bilgileri pekiştirmeleri için uygulamalar gerçekleştirilecektir. Etkinlik süresinde öğrencilere öncelikle temel bilimsel araştırma kavramları hakkında bilgiler verilecek ve TÜBİTAK 1002/2209-A ve B programlarının temel özellikleri anlatılacaktır. Daha sonra ise TÜBİTAK 1002/2209-A destek programına başvuru sürecinde kullanılan araştırma formu önerisi üzerinden proje yazım aşamaları örneklerle açıklanacaktır. Bu doğrultuda proje konusunun belirlenmesi, proje amaç ve hedefleri ile yöntem ve yaygın etki kısımlarının nasıl yazılması gerektiği ve bunların yazımında dikkat edilmesi gereken kriterlerin neler olduğu, başarılı bir proje yönetimi için iş-zaman çizelgesinin nasıl hazırlanması gerektiği, projelerde karşılaşılabilecek riskler ve bunlara karşı alınabilecek önlemler, proje bütçe kalemlerinin oluşturulması ve gerekçelendirilmesi, proje özet kısmının yazımı konularına değinilecek ve desteklenen öğrenci projelerinin sonuçlandırılması sürecinde dikkat edilmesi gereken hususlar ile ilgili bilgiler verilecektir. Katılımcılardan kendilerine anlatılan teorik bilgiler doğrultusunda kendi belirledikleri çalışma konularıyla ilgili örnek proje önerilerinin kısımlarını yazmaları ve tamamlamaları istenecektir.

Eğitim etkinliğinin son bölümünde ise katılımcıların TÜBİTAK panel ve değerlendirme sürecini deneyimleyebilmeleri için eğitimcilerden bir temsili değerlendirme paneli oluşturulacaktır. Katılımcılardan proje önerilerini sunmaları istenecek ve sunulan proje önerileri bu temsili panel tarafından değerlendirilecektir. Projelerin eksik olan ve tamamlanması öngörülen yönleri tespit edilerek katılımcılar ile paylaşılacak ve karşılıklı bilgi alışverişi gerçekleştirilecektir. Katılımcılara sertifikalarının takdim edilmesiyle etkinlik sonuçlanacaktır.